मायझवा खर गाढवाचें बीज । तें ऐसें सहज कळों येतें ॥१॥
आपमानिलें जेणें श्रेष्ठाचें वचन । ते चि त्याची खुण ओळखावी ॥ध्रु.॥
मद्यपीर पुरा अधम यातीचा । तया उपदेशाचा राग वांयां ॥२॥
तुका म्हणे पिसाळलें सुनें । आप पर तेणें न विचारावें ॥३॥
जर एखाद्याचं मूळच गाढवाचं असेल, तर त्याचं वागणं सहज समजून येतं (म्हणजेच मूर्ख, जड, अहंकारी माणसाचं वर्तन लगेच कळतं).
जो श्रेष्ठांचं, संतांचं किंवा ज्ञानाचं वचन न मानता त्याचा अपमान करतो, त्याची तीच ओळख आहे.
जो संपूर्ण अधम, नीतिमूल्यहीन, मद्यपान करणाऱ्या प्रवृत्तीचा आहे – त्याला काही सांगितलं तरी तो रागच करतो.
तुकाराम महाराज म्हणतात – अशा पिसाळलेल्या माणसाला काहीही सांगण्यात अर्थ नाही. त्याने स्वतः विचार केला पाहिजे; तो दुसऱ्याचं काही ऐकत नाही.
संत तुकाराम महाराजांनी समाजातील दांभिक, अहंकारी व मूर्ख लोकांवर उपहासात्मक शैलीत प्रहार केला आहे.
हा अभंग त्यांच्या सत्य सांगणाऱ्या निर्भीडतेचा एक उत्कृष्ट नमुना आहे.
"जो शहाणपण न ऐके, तो मूर्खच!" – ही या अभंगाची स्पष्ट मांडणी आहे.
ते अधम प्रवृत्तीच्या व्यक्तींविषयी म्हणतात – "त्यांचं मूळच गाढवाचं आहे, त्यामुळे ते श्रेष्ठांचं वचन स्वीकारत नाहीत."
अशा लोकांशी वाद घालणे, हे वेळ वाया घालणेच आहे.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा