"भक्ताची मौन कृतज्ञता – तू माझा केला सांभाळ"

 काय पुण्यराशी । गेल्या भेदूनि आकाशीं ॥१॥

तुह्मी जालेति कृपाळ । माझा केला जी सांभाळ ॥ध्रु.॥

काय वोळलें संचित । ऐसें नेणें अगणित ॥२॥

तुका ह्मणे नेणें । काय केलें नारायणें ॥३॥

किती तरी पुण्यसंचय असेल जो आकाशालाही भेदून गेला — म्हणजेच, देवाकडून कृपा प्राप्त झाली.

तुम्ही (देवा) इतके कृपाळू झाला की माझ्यासारख्या क्षुद्र जीवाचा सांभाळ केला.

मी असं कोणतं पुण्य केलं होतं, संचितात काय होतं हे मला माहीत नाही — इतकी मोठी कृपा का केलीस, समजत नाही.

तुकाराम महाराज म्हणतात – मला खरंच माहीत नाही, हे नारायणाने माझ्यासाठी काय केलं आहे – शब्द अपुरे पडतात.

✨ हे अभंग काय शिकवतो?

• कृपा अनपेक्षित असते.

• देवाचे कृपावर्षाव हा आपल्या कर्माच्या पलिकडचा असतो.

• भक्ताचे मन सदैव कृतज्ञ असते.

• हे अभंग "भक्तीच्या विनयशील अवस्थेचे" प्रतीक आहे.

या अभंगात तुकाराम महाराज "कृपा" आणि "कृतज्ञता" यांचे एक अनमोल मिश्रण मांडतात.
ते म्हणतात – "देवा, तू माझ्यावर अशी दया केलीस, पण मी काय पुण्य केलं होतं, हेच मला समजत नाही."

हा अभंग प्रत्येक त्या भक्तासाठी आहे, ज्याने आयुष्यात एखाद्या divine intervention (दैवी कृपेचा हस्तक्षेप) अनुभवला आहे.