आह्मी सर्वकाळ कैंचीं सावधानें । वेवसायें मन अभ्यासलें ॥१॥
तरी ह्मणा मोट ठेविली चरणीं । केलों गुणागुणीं कासावीस ॥ध्रु.॥याचे कानसुळीं मारीतसे हाका । मज घाटूं नका मधीं आतां ॥२॥
तुका ह्मणे निद्रा जागृति सुषुप्त । तुह्मी हो श्रीपती साक्षी येथें ॥३॥
संत तुकाराम महाराजांनी आपल्या अभंगवाणीद्वारे माणसाच्या आंतरिक प्रकृतीचे दर्शन घडवले.
त्यांचा हा अभंग — "चोराचिया धुडका मनीं वसे ध्यानीं लंछन" — एक साधा वाटणारा, पण खोल तत्त्वज्ञान सांगणारा आहे.
🌿 अर्थ:
"चोराचिया धुडका मनीं वसे ध्यानीं लंछन"
– चोर मनुष्याच्या मनात स्वतःचं लंपटपण, फसवणूक आणि त्याचे परिणाम सदा घर करून बसलेले असतात.
– त्याला आपल्या कर्माचा कलंक स्वतःच सतत आठवत राहतो."वरसो न्यायें पर्जन्य"
– परमेश्वराची कृपा (पर्जन्य = पाऊस) हा सुद्धा न्यायानेच पडतो. चांगले कर्म करणाऱ्यावरच ती कृपा होते."ज्याच्या बैसे खतावरी"
– जो माणूस दुर्जनतेवर जगतो, अन्यायाचं खत घालून फळ मिळवतो, त्याचं मन अखंड दुखावत राहतो."त्याची जोडी त्या पीडी"
– जे कर्म आपण करतो, त्याचं फळ आपल्या पुढच्या पिढीलाही भोगावं लागतं.
🧭 आधुनिक जीवनातील अर्थ:
आजच्या काळातही अनेकदा आपण पाहतो की अन्याय करणाऱ्यांवर त्वरित शिक्षा होत नाही. पण हा अभंग सांगतो की,
“कर्म कोणालाही चुकवत नाही”
स्वतःची लबाडी माणूस कितीही लपवू पाहिला, तरी मनात एक गिल्ट, एक छटपट त्याला सतत त्रस्त करत असते.
🔚 निष्कर्ष:
संत तुकाराम महाराज म्हणतात – "जशी खोड, तशी जोडी आणि पिढी."
म्हणजे कर्म आपल्यालाच नाही, तर आपल्या पुढच्या पिढीलाही प्रभावित करतं.
आपण जे पेरतो, तेच उगवतं — हे भान ठेवूनच आपल्याला आपलं आचरण ठरवायला हवं.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा